Điều trị không dùng thuốc
Điều trị đái tháo đường type 2 không thể chỉ là kê thuốc. Nền tảng gồm:
7.1. Dinh dưỡng
Nguyên tắc:
- Giảm đồ uống có đường.
- Giảm tinh bột tinh chế.
- Ưu tiên thực phẩm ít chế biến.
- Tăng rau, chất xơ, đạm phù hợp.
- Chọn chất béo tốt.
- Kiểm soát khẩu phần.
- Cá thể hóa theo văn hóa ăn uống và khả năng kinh tế.
- Tránh chế độ ăn cực đoan khó duy trì.
Có thể áp dụng:
- Đĩa ăn lành mạnh.
- Mediterranean-style diet.
- Low-carbohydrate có chọn lọc.
- DASH nếu tăng huyết áp.
- Kế hoạch giảm cân nếu thừa cân/béo phì.
7.2. Giảm cân
Ở bệnh nhân thừa cân/béo phì, giảm cân giúp:
- Giảm glucose.
- Giảm đề kháng insulin.
- Giảm huyết áp.
- Giảm triglyceride.
- Giảm gan nhiễm mỡ.
- Cải thiện ngưng thở khi ngủ.
- Giảm nhu cầu thuốc.
Mục tiêu thực tế:
- Giảm 5% cân nặng đã có lợi.
- Giảm 10–15% có thể mang lại lợi ích chuyển hóa lớn hơn.
- Một số bệnh nhân mới chẩn đoán có thể thuyên giảm đái tháo đường nếu giảm cân đáng kể và duy trì được.
7.3. Hoạt động thể lực
Khuyến khích:
- Vận động aerobic đều đặn.
- Tập sức mạnh.
- Giảm thời gian ngồi lâu.
- Đi bộ sau ăn nếu phù hợp.
- Cá thể hóa theo tuổi, bệnh tim mạch, bệnh khớp, biến chứng bàn chân.
7.4. Giấc ngủ và stress
Cần hỏi:
- Ngủ ít.
- Ngưng thở khi ngủ.
- Trầm cảm, lo âu.
- Ăn đêm.
- Làm ca.
- Stress kéo dài.
Các yếu tố này ảnh hưởng đáng kể đến đường huyết, cân nặng và tuân thủ.